
Rozwój technologii cyfrowych sprawia, że współczesne samoloty i lotniska przypominają wielkie, latające serwerownie. Zależność od sieci otwiera jednak drzwi dla zupełnie nowych zagrożeń. W odpowiedzi na to wyzwanie Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Chełmie uruchamia pierwsze w Polsce studia podyplomowe poświęcone zarządzaniu cyberbezpieczeństwem w lotnictwie. To krok, który ma połączyć świat IT z branżą lotniczą.
Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Chełmie od lat buduje swoją pozycję na edukacyjnej mapie, zwłaszcza jeśli chodzi o kierunki związane z przestrzenią powietrzną. Placówka już dzisiaj przyciąga młodych ludzi z różnych zakątków kraju, którzy wiążą swoją zawodową przyszłość z branżą lotniczą. Same liczby mówią za siebie. W roku akademickim 2025/2026 na kierunkach związanych z lotnictwem kształciło się tu ponad pół tysiąca osób.
Zainteresowanie to stało się pretekstem do zrobienia kolejnego kroku. Uczelnia właśnie zdecydowała się poszerzyć swoją ofertę o wysoce specjalistyczne kształcenie. Nowy kierunek dotyczy obszaru cyberbezpieczeństwa w sektorze lotniczym. Jego utworzenie to bezpośrednia odpowiedź na to, co dzieje się obecnie na świecie. Infrastruktura lotnicza i skomplikowane systemy operacyjne są w ogromnym stopniu zależne od zaawansowanych technologii cyfrowych, co wymusza potrzebę szkolenia nowych kadr.
Nowe studia zaplanowano na dwa semestry. Zostały one skonstruowane w formule hybrydowej, co ma znacznie ułatwić naukę osobom, które już teraz są aktywne zawodowo lub na co dzień mieszkają w innych częściach kraju. Większość przewidzianych w programie zajęć odbędzie się w przestrzeni wirtualnej, czyli całkowicie online.
Nie oznacza to jednak, że studenci nie będą mieli okazji do nauki na żywo. W każdym semestrze zaplanowano po dwa zjazdy stacjonarne. Ciekawostką jest to, że nie będą one zlokalizowane tylko w jednym mieście. Słuchacze spotkają się zarówno w Chełmie, jak i w Warszawie, co pozwoli na zróżnicowanie formy prowadzonych warsztatów.
Podczas zjazdów stacjonarnych studenci będą mieli okazję do bardzo praktycznej nauki. W Chełmie zajęcia skupią się na pracy w środowisku, które jest ściśle związane z codziennym funkcjonowaniem infrastruktury lotniczej. Uczestnicy otrzymają dostęp do uczelnianego zaplecza, w tym między innymi do zaawansowanych symulatorów lotów, co z pewnością pozwoli im lepiej zrozumieć specyfikę branży od wewnątrz.
Zupełnie inny charakter będą miały spotkania w stolicy. Zjazdy zaplanowane w Warszawie przyjmą formę intensywnych warsztatów. To właśnie tam studenci będą analizować rzeczywiste przypadki incydentów bezpieczeństwa, uczyć się nimi zarządzać oraz w praktyce wdrażać wymagania wynikające ze specjalistycznych regulacji, takich jak PART-IS czy też unijna dyrektywa NIS2.
Do prowadzenia zajęć na nowym kierunku uczelnia zaprosiła ekspertów, którzy z cyberbezpieczeństwem mają do czynienia na co dzień w swojej pracy zawodowej. To specjaliści posiadający bogate doświadczenie nie tylko w samym IT, ale również w audytach, ochronie infrastruktury krytycznej, a także w pracy dla administracji publicznej, sektora wojskowego czy przemysłu.
W kadrze dydaktycznej znalazł się między innymi płk rez. Wojciech Laskowski, który w przeszłości był dyrektorem IT w Polskiej Grupie Zbrojeniowej, szefem bezpieczeństwa informacji w Poczcie Polskiej oraz kierował zespołem architektów w NASK PIB. Kolejną wyróżniającą się postacią jest dr inż. Jakub Syta, pełniący funkcję zastępcy dyrektora Morskiego Centrum Cyberbezpieczeństwa przy Akademii Marynarki Wojennej w Gdyni. To ekspert z ponad dwudziestoletnim stażem, mogący pochwalić się prestiżowymi certyfikatami branżowymi, takimi jak CISM, CISSP czy CISA.
Lista osób, które podzielą się swoją wiedzą ze studentami, jest jednak znacznie dłuższa. Uczelnia postawiła na różnorodność doświadczeń, zapraszając do współpracy audytorów, prawników i menedżerów od bezpieczeństwa IT.
Wśród wykładowców znaleźli się również:
Rafał Nikodym – audytor z dwudziestoletnim stażem, kierujący Działem Audytu w PGZ S.A.
Marlena Niewiadomska – szefowa Security Operations Center w Banku BPS i była zastępczyni szefa CSIRT GOV.
Dr Anna Nastuła – prawniczka, ekspertka od nauk o bezpieczeństwie oraz certyfikowany audytor wiodący ISO/IEC 27001.
Zbigniew Śnieg – oficer rezerwy, audytor wiodący i współtwórca specjalistycznych laboratoriów metrologicznych dla samolotów F-16.
Piotr Rolek oraz Dariusz Stefański – specjaliści z NASK PIB, zajmujący się w swojej karierze ryzykiem, ciągłością działania oraz bezpieczeństwem informacji.
Zbigniew Łatowski – menedżer SOC z doświadczeniem w tworzeniu strategii IT i wiceprezes spółki Envelo.
Cały program nowo powstałych studiów został rozpisany na dokładnie 256 godzin dydaktycznych. W tym czasie uczestnicy zdobędą szczegółową wiedzę na temat ochrony infrastruktury krytycznej oraz rzetelnego przeprowadzania analizy ryzyka. Nacisk zostanie położony także na funkcjonowanie Systemów Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji (SZBI), prawidłowe reagowanie na incydenty sieciowe oraz zapewnienie ciągłości działania instytucji po ewentualnym ataku hakerskim.
Istotnym elementem programu nauczania będzie również praca z samą dokumentacją. Studenci zgłębią przepisy i standardy, które bezpośrednio kształtują ramy cyberbezpieczeństwa we współczesnym lotnictwie. W toku zajęć omówione zostaną wytyczne takich organizacji jak ICAO czy EASA, a także szczegółowe normy ISO oraz standardy NIST.
Zarządzanie cyberbezpieczeństwem w lotnictwie to kierunek stworzony z myślą o konkretnych grupach odbiorców. W pierwszej kolejności dedykowany jest osobom, które już teraz są związane zawodowo z sektorem lotniczym. Mowa tu między innymi o pracownikach portów lotniczych, przedstawicielach przewoźników, czy instytucji zapewniających służby żeglugi powietrznej. Skorzystają na nim także pracownicy organizacji obsługi technicznej, takich jak MRO i CAMO, oraz urzędnicy administracji publicznej.
Z drugiej strony, jest to również bardzo ciekawa opcja dla specjalistów IT oraz ekspertów od cyberbezpieczeństwa z zupełnie innych branż. Jeśli chcą oni zdobyć kompetencje profilowane ściśle pod kątem specyfiki lotnictwa i płynnie wejść do tego hermetycznego środowiska, nowe studia mogą okazać się do tego solidną przepustką.
Uruchomienie przez PANS w Chełmie nowych studiów podyplomowych otwiera kolejny obszar wysoce specjalistycznego kształcenia na polskim rynku edukacyjnym. Akademia trafnie zdiagnozowała rosnące zapotrzebowanie rynku i odpowiedziała na nie w kompleksowy, nowoczesny sposób.
Tym samym Chełm po raz kolejny zaznacza swoją obecność jako znaczący ośrodek kształcenia branżowego. Staje się ważnym miejscem, do którego zjeżdżać mogą osoby z całego kraju, pragnące połączyć kompetencje z zakresu zaawansowanego cyberbezpieczeństwa z wiedzą dotyczącą specyfiki funkcjonowania dzisiejszego lotnictwa.


